Categorie: Ontdek (Page 3 of 5)

5. Karakters maken

Als speler is de eerste stap voor het spelen van een RPG het maken van het karakter dat je gaat spelen. Afhankelijk van het RPG-systeem en het soort sessie kun je bepalen wat voor soort personage je kunt maken en hoeveel tijd je hieraan kunt besteden. Een karakter voor een langere campagne verdient wat meer werk dan een voor een one shot.

Doordat je iets creëert wat je leuk vindt om te spelen, zal het gemakkelijker zijn een verhaal te verzinnen rond het leven van je personage en zul je je beter kunnen inleven in de rol. Om daarbij te helpen vind je hier hulp voor het maken van een karakter.

Bedenk een concept

Als eerste is het van belang dat je een concept bedenkt van waaruit je je personage gaat maken. Ook wanneer je al een verscheidenheid aan ideeën hebt, is het handig om alles op een rij te krijgen en zo te juiste onderdelen te pakken en toe te voegen aan je karakter. Dit concept kan helpen om je op het pad te houden tijdens het ontwikkelen van verschillende aspecten, omdat je al een idee hebt waar je uiteindelijk naartoe wil gaan. Dit concept voor een personage kun je natuurlijk opstellen vanuit je eigen fantasie, maar ook vanuit verschillende bronnen.

Inspiratiebronnen

Je kunt bronnen in verschillende stadia raadplegen. Zo kan het gebruik van bronnen inspiratie geven en ondersteuning bieden wanneer je nog geen idee hebt wat voor personage je wilt spelen. Je kan ideeën halen van bijvoorbeeld Pinterest door naar afbeeldingen van personages te zoeken die passen in de wereld van het spelsysteem waarin je gaat spelen. Een algemene zoekterm naar bijvoorbeeld “D&D characters” zal je een verscheidenheid aan resultaten geven waaruit je inspiratie kan doen voor het ras of de klasse van jouw personage. Deze resultaten zullen je vooral een goede eerste impressie geven van het personage: doordat je een beeld krijgt van het uiterlijk en de uitstraling, maar niet over wie ze zijn als persoon.

Verschillende zoekresultaten op bijvoorbeeld Pinterest geven de volgende resultaten voor het zoeken naar personages uit Dungeons & Dragons en het Call of Cthulhu-systeem.

Resultaten van het zoeken naar D&D-character inspiratie op Pinterest.

Persoonlijkheid

Om meer een persoonlijkheid te creëren kun je andere bronnen raadplegen. Hierbij moet je denken aan bronnen waarbij je meer te weten komt over een personage zoals boeken, films en series, of computerspellen. Doordat je meer tijd spendeert met personages uit deze vormen van media, kom je meer over hen te weten. Daardoor zijn dit goede bronnen om ideeën op te doen over een mogelijke persoonlijkheid van je personage. 

Naast inspiratie op te doen op basis van de creaties van anderen kan je ook het regelboek van je spelsysteem raadplegen. Hierin staan opties die je kan kiezen voor bepaalde rassen of klassen om gemakkelijk een personage te maken. Je krijgt dan de ruimte zelf aspecten toe te voegen en het eigen te maken, maar de eerste stappen zijn dan al gezet. Ook worden er in themaboeken van spelsystemen vaak non-playable characters (NPC’s) beschreven. Deze bevatten vaak achtergrondinformatie en beschrijvingen over de persoonlijkheid.

Ook zijn er systemen die gebruik maken van een willekeurig rolsysteem, waarbij je personage wordt gemaakt op basis van een willekeurige worpen die je doet met dobbelstenen. Deze optie is vaak optioneel, maar kan tot erg interessante en nieuwe combinaties leiden waar je zelf misschien nog niet aan had gedacht. Systemen die dit bevatten zijn bijvoorbeeld Warhammer Fantasy RPG, Pathfinder, Cyberpunk 2020 en Traveller. Daarnaast zijn er ook random character generators (willekeurige personage generators) waarmee je willekeurig een personage kunt maken in het systeem waarvoor de generator is gemaakt. Er bestaan heel veel verschillende van deze websites, dus probeer vooral verschillende uit wanneer je deze optie wilt gebruiken voor het maken van een personage.

Praat met je groep

Wanneer je een idee hebt van wat je personage gaat zijn maar ook wanneer je nog niet goed weet wat te maken, is het raadplegen van de spelleider een mogelijkheid om meer duidelijkheid te krijgen voor jezelf. Je kan aan de spelleider meer informatie vragen over bijvoorbeeld veel voorkomende rassen in de regio van de wereld waar jullie zullen spelen. Daarnaast is er misschien een stad in de wereld die je interessant vindt waar een bepaald soort vakmanschap veel wordt uitgeoefend – hieruit kan je inspiratie halen. Laat de spelleider weten waar je je bevindt met het creëren van een personage en ze kunnen je waarschijnlijk op weg helpen met het verder ontwikkelen ervan. 

Vraag de spelleider daarnaast ook wat de opties zijn. Het kan zijn dat de spelleider een bepaald ras niet toestaat, of dat hij een bepaalde klasse niet in zijn campagne wil hebben. Respecteer deze richtlijnen en kijk naar opties die wel kunnen!

Speelstijl

De speelstijl van de groep kan soms een grote invloed hebben op het maken van een personage. Als de groep personages hebben gemaakt die een bepaalde uitstraling hebben, dan heeft het vaak voorkeur dat jouw personage daarin past. Wanneer je in een groep komt die in het belang van het verhaal moet samenwerken om bepaalde doelen te halen, dan is het natuurlijk wel zo prettig dat jouw personage zich hierin ook kan vinden. Samenwerken met een groep goedzakken gaat niet goed samen als je je personage een chaotische maniak maakt. Ook wanneer je je aansluit bij een RPG die zich bijvoorbeeld meer focust op een duistere setting en horror, zal je personage zich daarin moeten kunnen vinden. Spreek daarom goed af met de groep hoe zij spelen en wat ze verwachten.

Achtergrond

Nadat je een personage hebt gemaakt dat je interessant lijkt om te spelen, is het nog belangrijk dat je iets van je achtergrond schrijft. De achtergrond van je personage omschrijft waar ze vandaan komen en hoe ze zijn gevormd tot de persoon die je introduceert tijdens de eerste sessie. Wanneer je een one shot speelt, kun je de achtergrond vaak kort houden en soms komt het zelfs helemaal niet aan bod. Maar als je een langere campagne gaat spelen, is het interessant om er meer tijd aan te besteden. 

Sommige spelers zijn in staat meerdere pagina’s te schrijven met complexe details over het verleden van hun personage. Dit is niet een vereiste voor een leuk personage; ook een halve pagina met goede, duidelijke informatie kan genoeg zijn voor de spelleider om een goed verhaal te creëren dat je op geweldige avonturen stuurt. Wees er wel bewust van dat wanneer je minder informatie aanlevert dit door de spelleider zelf zal worden aangevuld en je dus voor verrassingen zal komen te staan.

In de achtergrond vermeld je dus voornamelijk waar je vandaan komt zoals de regio of stad waar je bent opgegroeid en waar je lange tijd hebt gewoond. Je kunt ook vermelden hoe de gezinssamenstelling eruit ziet en wat de relatie met je familie en vrienden in die regio is. Vertel hoe je bent opgegroeid en wat voor levenservaring je hebt. Verwerk hierin ook je klasse bijvoorbeeld; als je een cleric (geestelijke) speelt, zou je kunnen vertellen hoe je met je geloof in aanraking bent gekomen en waardoor het je op dit pad heeft gestuurd. Wanneer je een druïde speelt, kun je beschrijven hoe je in aanraking bent gekomen met de natuur en hoe je connectie met die magie tot stand is gekomen. 

Kijk hierbij ook terug naar het concept dat je had opgesteld en reflecteer of de achtergrond overeenkomt met wat je in eerste instantie in gedachten had. Heeft je dief een duister verleden in de criminaliteit of is ze er onverhoopt kort geleden pas mee in aanraking gekomen na een leven van goede daden te hebben gedaan? Komt je keuze overeen met het concept waaruit het personage is gevloeid, dan ben je op de goede weg.

Mocht je meer informatie willen over de wereld en wat er zich afspeelt, raadpleeg dan de boeken van het spelsysteem waarmee je speelt. Wanneer je in een homebrew (zelf gemaakte) wereld speelt, vraag dan de spelleider om meer informatie over wat wel en niet kan.

Uitproberen

Wanneer je een ras hebt gekozen dat je interessant vindt, een klasse waarin je personage zich gaat ontwikkelen en een achtergrondverhaal dat vertelt hoe je personage op dit pad is gekomen, dan heb je je concept uitgewerkt tot een leuk personage! Je bent nu klaar om je te gaan verplaatsen in je personage tijdens het spel en op te gaan in het avontuur. 

Mocht je er nu na een paar sessies achterkomen dat het personage toch niet helemaal is wat je wilde, dan is dat natuurlijk vervelend. Geef dit aan bij de spelleider en kijk welke aanpassingen jullie samen kunnen maken, waardoor het personage beter speelbaar wordt of zelfs een interessantere rol kan spelen. Maak deze aanpassingen altijd in overleg, zodat jullie beiden weten waar jullie aan toe zijn.

Aan de hand van een concept kun je dus met de onderdelen die je spelsysteem aanbiedt, een verscheidenheid aan personages maken. Kijk goed naar wat je leuk vindt om te spelen en stem je personage af op die wensen. Met deze stappen heb je hopelijk een idee gekregen hoe je het maken van een personage kunt aanpakken en van idee om kunt zetten in een levendige projectie van je verbeelding.

4. Sessie 0

Sessie 0 is een belangrijk startpunt voor veel campagnes. Het dient er vooral voor om samen afspraken te maken over het spel en alles wat erin voor komt. Onder andere regels, karakters, wensen en grenzen worden besproken. Door dit van tevoren te doen (dus vóór sessie 1), is veel discussie en onenigheid te vermijden.

Ook is sessie 0 het perfecte moment om je karakter te creëren of de karakters van je groep op elkaar af te stemmen. Vaak eindigt sessie 0 in een gezellige brainstormsessie voor leuke karakters en plannen voor de party.

Het verschil tussen chaos en een écht team is communicatie en vertrouwen!

Het belang van een sessie 0 komt dus vooral neer op één woord; duidelijkheid. Door van tevoren duidelijke afspraken te maken, kan er tijdens de campagne gewoon gespeeld worden en hoeft er niet dan nog gediscussieerd te worden of een bepaalde regel wel of niet van toepassing is en of dit karakter wel of niet bij de rest van de groep past. Natuurlijk is een sessie 0 ook een mooi moment om je medespelers alvast een beetje te leren kennen en om vragen te stellen over het spel, mocht er iets nog niet duidelijk zijn.

Onderwerpen

Hieronder vind je enkele universele onderwerpen die voor de meeste campagnes handig zijn om te bespreken. Niet elke groep heeft belang bij elk onderwerp, maar bespreek liever teveel dan te weinig. Dit zijn niet de enige onderwerpen, maar tijdens sessie 0 zullen er vaak nog genoeg suggesties, ideeën en wensen langskomen om een avond te vullen. Is er tijd over? Ga aan de bouw met je karakters en verhaal!

Algemeen

Campagneduur
Sessie 0 is voor een oneshot niet relevant, voor een langdurige campagne echter wel. Spelen kan tot een bepaald doel is bereikt, tot een aantal sessies is bereikt of helemaal los. Soms is het ook handig om in korte campagnes te spelen met een pauze wanneer iets groots is bereikt. Zo kan iedereen met gemak de planning later in het spel veranderen.

Systeem & setting
Bespreek welk systeem, setting, genre en thema's iedereen leuk vindt. Misschien zijn er zelfs leuke vijanden die spelers graag zien of speciale uitdagingen die ze willen verslaan. Zulke informatie geeft een Gamemaster ook handige inspiratie. Uiteindelijk maakt de Gamemaster de beslissing voor wat er gebeurt. 

Party Doelen
Het doel van de spelers moet enigszins samenhangen. Een groep spelers met paladijnen en dieven is vaak onstabiel en kan leiden tot conflict. Bepaal samen wat de party wilt bereiken zodat je altijd samenwerkt. Alsnog hoeft dat niet altijd vlekkeloos te gaan.

Party Compositie
In een party vervult iedereen een rol. Helaas kan dat soms overlappen waardoor karakters minder uniek aanvoelen of minder nuttig zijn. Of dat zo overkomt ligt aan de spelers en daarom is het handig om af te spreken hoe de party qua karakters en vaardigheden in elkaar steekt. Zorg dat iedereen tevreden is met hun rol, en dat de party tegen allerlei situaties bestendig is.

Player vs Player
Soms is er conflict tussen karakters of zelfs hun spelers. Goede spelers zullen nooit conflicten van de echte wereld in het spel proberen op te lossen, maar het kan toch voorkomen. Zelfs als het vriendschappelijk is, kunnen bepaalde systemen ongeschikt zijn door bepaalde regels of balans tussen karakters. Spreek samen af of PvP wel of niet wordt toegelaten, of dat er eerst instemming van beide partijen nodig is.

Regels

Optionele regels & huisregels
Er zijn veel optionele regels in allerlei systemen, zoals voor het krijgen van XP en welke regelboeken je mag gebruiken voor het maken van een karakter. Ook hebben veel mensen hun eigen huisregels die de rest niet altijd kent. Bespreek welke regels wel en niet worden gebruikt voor het spel begint. 

Regeldiscussie
Bepaal ook hoe je met discussies over regelinterpretaties omgaat. De vaste regel is dat de Gamemaster niet per se gelijk heeft, maar wel het laatste woord.

Doodgaan
In veel RPG's kunnen karakters doodgaan. Bepaal van tevoren wat er gebeurt, om onenigheid op dat gespannen moment zelf te voorkomen. Voor veel spelers is het verlies van een karakter genoeg reden om te willen overleven. Wees daarom voorzichtig in verdere straffen, zoals levelsreductie, etc.

Afwezigheid
Bepaal wat er gebeurt als één of meerdere spelers afwezig zijn. Sommige groepen negeren de afwezigheid of laten iemand anders het karakter besturen. Er kan ook een excuus in het verhaal worden bedacht waardoor iemand kort weg moet. Welke methode ook wordt gekozen, aangeraden is om karakters van afwezige spelers te behoeden van permanente consequenties tot ze terug zijn.

Ethische Kwesties

Geweld en gruwel
Iedereen heeft een andere grens voor geweld, fictief of niet. Gedetailleerde, bloederige beschrijvingen of genadeloze acties op onschuldige wezens kunnen mensen oncomfortabel maken en dat moet worden voorkomen. Bespreek waar ieders grens ligt en zorg dat iedereen daar oké mee is. Mocht dit voor sommigen erg gevoelig liggen, probeer dan anoniem input te vragen zodat iedereen eerlijk kan zijn. 

Racisme en slavernij
Roleplayinggames bevatten soms heftige thema's die ook in de echte wereld voorkomen. Hoewel fictie soms belangrijke verhalen kan vertellen (mits slim en smaakvol gebracht), willen sommige spelers juist even weg zijn van zulke onderwerpen. Bespreek daarom wederom de grenzen en wensen van iedereen, gezamenlijk in de groep of anoniem. 

Andere volwassen thema's
Er zijn meer onderwerpen die niet zijn genoemd of die deels overlappen met het bovenstaande. Dergelijke onderwerpen mogen met dezelfde zorg behandeld worden. Als je niet zeker weet of je iets zou moeten bespreken, gebruik dan deze handige richtlijn: als je iets niet zomaar op een familie-uitje zou durven zeggen, dan is het het bespreken waard. 
Als een onderwerp onverwachts toch voorkomt, probeer het te vermijden of bespreek het gelijk met z'n allen. Mogelijk is  Gamemasterinterventie fijner dan de situatie langer laten duren.

3. Roleplay

Een belangrijk onderdeel van roleplayinggames is natuurlijk de roleplay. Maar wat is roleplay precies? Geen zorgen, verkleedpartijen en acteerlessen zijn helemaal niet nodig. Net zoals veel dingen in deze hobby, is roleplay ook breed invulbaar of zelfs weg te laten. Lees verder en bepaal zelf de rol van roleplay.

Waar de meeste avonturen beginnen, in de taveerne. Hier vind je vaak mooie kansen om je karakter te spelen.
Uitleg in het kort
Roleplay, ookwel 'rollenspel', is simpelweg het vertolken van een rol. Voor roleplayinggames betekent het dat je de rol van een karakter speelt. Spelers - waaronder de Gamemaster - bepalen de woorden en daden van hun karakter(s) aan de hand van hoe zij het karakter interpreteren. Spelers kiezen acties die passen bij het karakter passen, of spreken alsof hun karakter het zegt.

Roleplay is simpel

Iedereen kan roleplayen. Soms is het zo simpel als het kiezen van een actie die bij de vaardigheden of persoonlijkheid van het karakter past. Wil je meer doen? Dat kan, maar hoeft niet. Soms worden roleplayinggames in media afgebeeld met verkleedpartijen en overdreven acteerwerk. Dat is natuurlijk niet hoe de meeste mensen het doen.

Tijdens het spel ben je niet altijd in-karakter maar praat je als jezelf met medespelers over jullie contract, vraag je of je een bepaalde actie kan proberen of doe je gezellig met de mensen aan tafel. Roleplay gebeurt in momenten, zoals wanneer een karakter van de Gamemaster wordt aangesproken of wanneer spelers in-karakter praatjes met elkaar maken.

Iedereen heeft zo zijn eigen voorkeur en daarom is het belangrijk om hier als groep over te communiceren. Sommige mensen zoeken veel roleplay, terwijl anderen juist alleen graag vechten. Daarom moet er een balans worden gevonden.

Balans

Een paar belangrijke invloeden bepalen de rol van roleplay in een RPG. De grootste hiervan zijn: het RPG-systeem, de Gamemaster en de spelers.

Gamemaster
Als verteller en scheidsrechter bepaalt de Gamemaster veel in het spel. Zo ook de wereld met daarin alle uitdagingen die de spelers tegenkomen. Afhankelijk van het verhaal dat de GM heeft gemaakt kan het spel vol politieke intrige en verraad zitten, maar het kan daarintegen ook een simpele hack 'n slash zijn. Het is dus belangrijk om te letten op de hoeveelheid en moeilijkheid van sociale (en dus roleplay) uitdagingen.

Spelers
De spelers hebben veel keuze in hoeveel ze roleplayen, ongeacht het systeem. Sommige spelers willen alleen vechten en praten zelden, terwijl anderen eigenhandig een hele avond kunnen vullen met in-karakter gesprekken. Je kan merken dat de sociale band van spelers ook bepalend is voor roleplay. Mensen die elkaar goed kennen zijn meer op hun gemak met roleplay dan met vreemden. Als nieuwkomer kan het daarom lastig zijn om mee te doen en vooral om te durven. Uiteindelijk leer iedere speler voor zichzelf wat die fijn vindt, en past ergens bij.

RPG-systeem
Roleplay kan via de regels van een systeem worden aangemoedigd (of juist ontmoedigd). Zo geven sommige systemen bonussen voor goede roleplay of geven veel ruimte voor eigen invulling. Als mensen de ruimte krijgen om creatief te zijn, komen er zo vaak leuke en hilarische momenten van. Maar er zijn ook spelers die die ruimte niet eens nodig hebben. Veteranen 'reflavoren' soms onderdelen van een systeem omdat ze het leuker vinden, ookal veranderd er qua regels niets. 

Al deze invloeden zijn de reden dat veel groepen een zogenaamde ‘sessie 0’ houden, waarin verwachtingen en wensen in het spel worden besproken voordat de eerste sessie begint. Lees hier meer over Sessie 0.

Reflavor

Het veranderen van voorwerpen, wezens of effecten zonder dat het invloed heeft op de regels. Alleen de ‘smaak’ verandert, zoals bijvoorbeeld de kleur van iemands spreuken of de vorm van een zwaard van longsword naar katana.

Vormen van roleplay

Er zijn oneindig veel manieren om te spelen. Sommige mensen houden erg van roleplay en spreken als hun karakter wanneer ze maar kunnen. Anderen vinden het goed genoeg om alleen de acties te beschrijven.

Zo kan je bijvoorbeeld de acties van je karakter in de 1ste óf 3e persoon beschrijven: ‘Mijn karakter probeert de bandieten te overtuigen om hun wapens neer te leggen.’

Metagamen

Dit gebeurt als je karakter kennis van de speler gebruikt, terwijl die dat niet hoort te weten. De meeste mensen keuren metagemen af omdat het als valsspelen wordt gezien.

Maar je kan ook zeggen: ‘Ik weet wat jullie denken, heeft hij nou 6 of 5 fireballs afgevuurd? Nou, om eerlijk te zijn, in al deze heisa ben ik het zelf ook vergeten. Maar dit is een Wand of Fireballs, het machtigste wapen in deze dimensie. Je moet jezelf nu één vraag stellen: “Is dit mijn geluksdag?” Zeg het maar, tuig! ‘

Beide manieren zijn even goed. Gaandeweg komt iedereen te weten wat voor diegene wel of niet leuk is. Blijf nieuwe dingen proberen en zoek spelers die bij jouw manier van spelen passen. Vind jouw rol in het spel!

3. One shots en campagnes

Sessie

In de wereld van de RPG’s zul je de term ‘sessie’ vaak voorbij horen komen. Goed om hem even uit te leggen dus. Een sessie is een enkel moment waarop een spel wordt gespeeld. Vaak duurt een sessie zo rond de 4 uur (maar kan natuurlijk ook zeker korter of soms zelfs langer duren). Elk moment dat een groep bij elkaar komt om een RPG te spelen – of het nu om een kort of lang avontuur gaat – heet dus een sessie.

One shot

Een avontuur van een enkele sessie (ook wel een one-shot genoemd), is een avontuur die je in één keer uitspeelt. In dit avontuur heb je een bepaalde missie die je relatief snel kunt voltooien. Denk hierbij aan het vinden van een schat in een nabijgelegen grot of het vervoeren van een kar van de ene stad naar de andere. In een one shot is er vaak een enkel gevecht en een enkel doel om de speeltijd relatief kort te houden. One shots zijn een leuke manier om kennis te maken met het spel en verschillende systemen, maar ook om eens met iemand anders samen te spelen of misschien wel eens uit te proberen hoe het is om een spel te leiden in plaats van het zelf te spelen.

Campagne

Een campagne is een langdurend avontuur. Dit kan van een aantal maanden tot zelfs wel jarenlang duren en bestaat daardoor uit vele – vaak tientallen – sessies (afhankelijk van hoe lang de campagne duurt). Een campagne speel je voor de duur van het avontuur (vaak) met dezelfde groep mensen. Bij een campagne wordt er vaak toegewerkt naar een groter doel, waarbij er allerlei dingen tussendoor gebeuren. De groep spelers start ergens – soms als bekenden van elkaar, maar soms ook als wildvreemden en werkt samen om het doel te bereiken. In de campagne is er tijd om elkaar te leren kennen (als spelers, maar ook als karakter), de vaardigheden van je karakter te ontwikkelen en de wereld waarin je je bevindt te ontdekken. Een campagne is dus in alle opzichten vele malen uitgebreider dan een one-shot. De mogelijkheden zijn vaak ruimer, omdat er simpelweg meer tijd is. Wil je een hele sessie besteden aan het ontdekken van een stad? Dan kan dat. Maar ga je liever op avontuur om te ontdekken waarom er mensen blijven verdwijnen uit de nabijgelegen stad, dan kan dat ook. De mogelijkheden zijn oneindig.

2. Zo werkt het

De Gamemaster is de leider van het spel. Het is een belangrijke rol bij het spelen van tabletop roleplayinggames: zonder Gamemaster kan je namelijk geen spel spelen. Gamemasters gebruiken hun fantasie om jou en je groep door het spel te leiden. Voor sommigen kan het lijken alsof de Gamemaster geen speler is, maar niets is minder waar; de Gamemaster is druk met het spelen van karakters én veel meer. Veel mensen zijn liever Gamemaster dan een standaard speler. Lees verder en leer de rollen van een Gamemaster en wat het bijzonder maakt.

De Gamemaster

De rol van Gamemaster is belangrijkste in het spel, en voor sommigen de leukste. Je hebt verschillende rollen in het spel die je veel creatieve vrijheid en mogelijkheden geven. Hieronder vind je enkele basisrollen, maar elke Gamemaster heeft een eigen invulling.

Rol 1: Verteller

De Gamemaster is de auteur van het verhaal en kiest wat de spelers gaan beleven. Er zijn verschillende opties zoals geprepareerde avonturen, maar zelfs dan kan een Gamemaster er een eigen draai aan geven. Dit betekent niet dat het complete verhaal van begin tot eind klaar moet staan voor de spelers om in te duiken. De Gamemaster kan voor een bepaalde sessie voorbereiden wat handig lijkt, en de rest improviseren. Lees hier meer over improviseren.

Rol 2: Regisseur

Als Regisseur speel je de wereld. Alle personages, gebeurtenissen, informatie wordt door de Gamemaster bepaald. Hierdoor kan een Gamemaster het spel leiden met encounters: situaties voor de spelers om op te lossen zoals gevechten of obstakels in hun reis. De Gamemaster kan ook allerlei wezens spelen, zoveel als die maar wilt. Denk bijvoorbeeld aan een nobele koning, een verkoper die de spelers oplicht of een trol die slechts kwaad is omdat hij zijn favoriete knuppel is kwijtgeraakt. Hoe de spelers ermee omgaan, is altijd een verrassing!

Rol 3: Scheidsrechter

Roleplayinggames blijven een spel en daar komen regels aan te pas. Het is niet de taak van de Gamemaster om alle regels perfect te kennen, maar om te bepalen welke regels worden gebruikt en om de resultaten te interpreteren. De Gamemaster bepaalt of iets mogelijk is, hoe dat mogelijk is en wat er eventueel voor nodig is. Als voorbeeld kan een speler bijvoorbeeld vragen om iets te doen en de Gamemaster geeft aan welke vaardigheid daarvoor nodig is. Wanneer de speler daarvoor een dobbelsteen moet rollen, bepaalt de Gamemaster de uitkomst op basis van het gerolde resultaat. De Gamemaster kan ook zeggen dat een actie onmogelijk is en geen poging verdient, of dat een karakter een bepaald feit onmogelijk kan weten.

Coöperatief

Het is belangrijk om te onthouden dat de Gamemaster aan dezelfde kant als de rest van de spelers staat. In alle aspecten van het spel, zelfs in gevechten, wordt er samengewerkt voor een leuke beleving. Roleplayinggames zijn coöperatieve spellen en ondanks alle uitdagingen blijft het einddoel plezier voor iedereen.

De Gamemaster maakt allerlei leuke en soms lastige uitdagingen voor de andere spelers. Zorg echter dat het niet té moeilijk wordt. Als Gamemaster is het simpel om iets erg makkelijk of moeilijk te maken. Om er tussenin te zitten, dat is een kunst. Dat geldt voor alles van gevechten tot puzzels. Wees niet bang om fouten te maken en terug te draaien of om hints te geven als iets in de weg zit van ieders plezier.

Dit geldt ook voor regels. Regeldiscussies zijn een bekend fenomeen in roleplayinggames. Daarom komt het ook vaak als onderwerp bij een sessie 0. In principe heeft de Gamemaster altijd het laatste woord betreft regels. Een Gamemaster kan zelfs regels breken, mits het geen uitzonderlijke impact heeft of is overlegd. Er zit een groot verschil tussen het aanpassen van een willekeurig monster en de krachten van een speler afpakken omdat het te vaak nuttig lijkt. Overleg van te voren welke huisregels worden gebruikt en bewaar regeldiscussies voor na de sessie. Tot die tijd bepaalt de Gamemaster hoe het werkt.

Benodigdheden

Een Gamemaster zijn is makkelijker dan je zou denken. Het vergt alleen wat durf om te beginnen, en vaak vind je dan al snel je weg. Er is niet veel nodig om te starten, afhankelijk van het systeem.

Verhalen en fantasie

Het is wellicht makkelijk te raden, maar als Gamemaster heb je wat fantasie nodig. Hoe meer, hoe beter. Voor wie niet zo’n rijke fantasie heeft, geen zorgen! Zelfs als je het moeilijk vindt zelf hele werelden te creëren, is dat niet een vereiste om een mooi verhaal te vertellen samen met je vrienden. Er zijn genoeg verhalen bedacht door anderen die je online of in boeken kan vinden. Deze zullen een geweldige opstap bieden wanneer je eerst meer ervaring wilt krijgen in het spel leiden. Vanuit de bestaande verhalen kun je langzamerhand steeds meer eigen elementen toevoegen en het zo je eigen maken.

Voorbereiding

Naast fantasie heeft de gemiddelde Gamemaster vaak wat tijd nodig om de volgende sessie voor te bereiden. Hoeveel tijd de preparatie kost, verschilt per Gamemaster. Sommigen prepareren zelfs niks en vertrouwen op hun improvisatietalent. Voor het begin van een campagne is het aangeraden om in ieder geval de basisregels van het systeem te kennen en om een basisstructuur van de wereld te maken met de belangrijkste info die spelers kunnen vragen.

De standaard sessievoorbereiding gebeurt meestal tussen sessies door en bestaat uit het voorspellen wat er zal gaan gebeuren. Gaan de karakters naar een stad, dan moet deze bewoners en wat winkels hebben. Misschien is er recent een gevaarlijk monster gespot als avontuur voor de spelers.

Een verborgen truc van veel Gamemasters is om ideeën te recyclen. Wordt er iets uit de voorbereiding niet gebruikt? Gebruik het een volgende keer. Zo is de moeite nooit verspild. Een andere truc is om altijd te doen alsof het volgens plan verloopt, ookal heb je zojuist een hele geschiedenis voor een glimmend standbeeld moeten bedenken omdat de spelers denken dat het belangrijk of interessant is.

Materiaal

Qua materiaal is er weinig verplicht, maar veel dingen maken het leven makkelijker. De Gamemaster heeft natuurlijk dobbelstenen nodig die passen bij het systeem. Ook de regelboeken en eventuele geprepareerde avonturen zijn belangrijk, maar niet per se de verantwoordelijkheid van de Gamemaster om te betalen en bewaren.

Om te voorkomen dat andere spelers zien wat er achter de figuurlijke schermen gebeurt, zijn er letterlijke schermen bedacht. Deze schermen worden ook wel Gamemaster-schermen genoemd. Ze bestaan vaak uit een drie- of vierluik gemaakt van stevig karton die een deel van de tafel afschermen voor de ogen van de spelers. Aan de binnenkant kan handige informatie staan voor tijdens het spel: zoals korte informatie over de karakters, belangrijke regels en natuurlijk eigen notities. Sommige Gamemasters kiezen ervoor om hun dobbelsteenresultaten achter hun scherm (dus geheim) te houden, maar dit verschilt per Gamemaster.

Deze tafel is helemaal klaar voor een avondje Blades in the Dark!

De exacte spullen die nodig zijn om een systeem te gebruiken, staan vaak ook in een speciale Gamemastersectie van het bijbehorende regelboek. In die gids zal je ook meer informatie en tips vinden over hoe je je kan voorbereiden en een spel kan neerzetten voor dat specifieke systeem.

Waarom niet zelf GM’en?

Als Gamemaster heb je complete vrijheid en kun je jouw fantasie de vrije loop laten. Neem spelers mee op geweldige avonturen, dwars door onvoorspelbare jungles, langs duizelingwekkende kliffen en naar unieke steden met bizarre wetten omtrent de kleur groen. Van het kleinste beestje tot de grootste titaan, de Gamemaster bepaalt het wat en waar in de wereld.

Laat jij je spelers verschillende sterrenstelsels verkennen en een intergalactische oorlog stoppen, of gaan ze op avontuur om een groep dwergen de helpen met het verslaan van een draak die in hun oude thuis bivakkeert? Jij bepaalt. Is magie mysterieus en onbereikbaar behalve voor grootste legendes, of heeft iedere avonturier en zijn moeder een staf paraat? Al deze keuzes zijn aan jou als gamemaster om vast te stellen. Al deze vrijheid, creativiteit en natuurlijk de trots van een leuke sessie is waar Gamemasters het voor doen. De Gamemaster leeft mee met de spelers, bij de overwinningen én nederlagen. De Gamemaster is deel van het team.

Wees niet bang om eens een oneshot te proberen voor een groep spelers die je al kent, want oefening baart kunst. Online bestaan er ook veel hulpmiddelen met videos en fora vol uitleg, voorbeelden en meer dan je zou kunnen bedenken.

Ook bij Dutch20 ben je welkom met al je vragen en ideeën. Rekruteer spelers, stel vragen aan andere Gamemasters of vertel iedereen hoe cool jouw sessie was.

« Oudere artikelen Recente artikelen »

© 2026 Stichting Dutch20 | KvK nr: 92043992