Welkom in de WORLDFORGE, de plek waar wij samen leren hoe we een wereld van avontuur, spektakel, drama en plezier kunnen creëren. Vandaag gaan we het hebben over kaarten en battlemaps. Dus, zonder verder oponthoud, laten we beginnen!
Als je weleens een TTRPG-sessie hebt gespeeld, dan is de kans groot dat je te maken hebt gehad met een kaart, zij het wereldkaart of battlemap. Wellicht heb je ook iets gedacht als “Woah, wat cool dat er voor dit avontuur een kaart is die er precies voor werkt!”. Maar is dat de realiteit of zit er toch meer achter dan we denken?
In dit artikel gaan wij onderzoeken hoe zo’n kaart in de wereld komt, van een concept tot op de tafel, en welke opties we hebben om ze te gebruiken voor onze TTRPG-sessies.
Theatre of the Mind
De eerste optie is de simpelste en eentje waar we vaak op terugvallen. Onze creatieve verbeelding en de kunst van de beschrijving.
Hoeveel we ook gebruik kunnen of willen maken van kaarten, er zullen altijd momenten zijn tussendoor waar het scenario niet voldoende uitgebeeld kan worden op papier of scherm. In videogametermen kun je deze momenten zien als de cutscenes, wanneer het cinematische beeld zich concentreert op de individuele details van de omgeving, de personages en de sfeer en het allemaal samenkomt in een spannend verhaal. Dit werkt heel goed voor de entree van een omgeving of de aanloop naar de verplichte tienminutenmonoloog van de grote slechterik. Maar wanneer de monoloog onvermijdelijk onderbroken zal worden door een ongeduldige speler en het is tijd voor het gevecht, dan worden zaken als afstand, dekking en lichtbronnen een belangrijke factor. Dit is wanneer het handig wordt om daarvoor een bron van informatie te hebben buiten het geheugen en de omschrijvingen.
Gelukkig hebben we daarvoor…
Battlemaps
Een battlemap is de meest gebruikte vorm van kaarten voor TTRPG-sessies. Ze zijn vaak geordend in rasters, waardoor het makkelijk is om afstanden te berekenen. Je kan er van alles op hebben staan of aan toevoegen zoals obstakels, lichtbronnen, plattegronden, verborgen informatie, noem maar op! Maar waar komen deze kaarten vandaan en hoe pas je ze toe op jouw specifieke avonturen?
- Modules: Als je gebruik maakt van modules, oftewel gestructureerde avonturen gemaakt door anderen, dan zit er meestal al een kaart in het boek. Omdat het verhaal van tevoren is geschreven en de encounters (voor zover mogelijk) van tevoren gepland zijn, is het simpelweg een kwestie van de kaart uit het boek te halen, over te tekenen of te kopiëren en het op tafel te leggen. Lekker makkelijk en zo gepiept, maar wel afhankelijk van het gebruik van een specifieke module.
- Pre-made: Er gaat geen dag voorbij dat onze gemeenschap van gelijkgestemde TTRPG-nerds niet groeit en daarmee komen ook een hele hoop nieuwe bronnen beschikbaar. Één daarvan is het beschikbaar stellen van vooraf gemaakte battlemaps op internet. Een grote naam hiervoor is bijvoorbeeld Czepeku, waar je gedetailleerde en gekleurde kaarten kan vinden, maar vaak wel voor een kleine prijs met het voordeel dat je die dan ook voor commerciële doeleinden mag gebruiken. Een gratis alternatief is bijvoorbeeld Dyson Maps, een grote bron van Dungeon battlemaps getekend in de ouderwetse zwart/witte stijl. Een minder bekende, maar erg fijne bron van kaarten is The Fateful Force, waar je op categorie kunt zoeken wat je nodig hebt en meestal wel wat leuks kan vinden. Het grote voordeel van deze bronnen is dat het werk al voor je gedaan is en je zo van start kan gaan met je avontuur. Het nadeel is dat je dan wel afhankelijk bent van andermans visie. Dus als jij een heel specifiek idee hebt voor hoe de omgeving eruit ziet omdat jouw grote boze slechterik in de linkerhoek van de kaart staat te wachten met de ideale val voor de spelers, dan heb jij misschien meer aan…
- Maak het zelf: Vind jij het leuk om zelf grafisch creatief bezig te zijn of heb jij hele specifieke ideeën en verwachtingen van hoe het avontuur gerepresenteerd wordt op de kaart, dan kan je het altijd zelf maken! Als jij al heel goed kan tekenen, dan kan je dat altijd op papier doen of met de losse pols een digitaal tekenprogramma erbij pakken en je creativiteit de vrije loop laten gaan. Wat je ook kan doen, is gebruik maken van een van de vele bronnen die beschikbaar zijn om je te helpen met het maken van de ideale battlemaps en meer! Een van de bekendere namen daarvoor is Inkarnate. Een creatief hulpmiddel om door middel van zowel digitaal te tekenen en gebruik te maken van stempels/stickers je de perfecte kaart kunt creëren om jouw visie naar de realiteit te brengen. Andere bronnen om dit mee te doen, zijn Dungeon Scrawl voor als je liever de ouderwetse stijl van battlemaps wilt maken of Dungeondraft, voor een programma specifiek gericht op het maken van battlemaps. Natuurlijk zijn er ook nog vele andere bronnen om mee te werken. Welke het beste bij jou past, is iets waar je maar op één manier achter kunt komen: probeer ze allemaal! (of kies er een en zeg, goed genoeg!)
- Fysieke scrollen en boeken: Een leuk alternatief voor het bovenstaande is gebruik maken van scrollen en boeken. Deze zijn vaak bedrukt met een standaard achtergrond, zoals een bos, een kelder of een effen kleur die lijkt op perkament, en zijn geplastificeerd waardoor je erop kunt tekenen met uitwisbare stiften of kunt beplakken met herbruikbare stickers. Dit is ideaal als je niet telkens wilt wisselen van kaart of als je on-the-go herzieningen of aanvullingen wilt kunnen toevoegen in de omgeving. Hiervoor zijn verschillende opties beschikbaar, van grote boeken met verschillende kaarten tot draagbare scrollen die je zo kunt uitrollen over de tafel.
Worldmaps
Alle bovenstaande opties zijn natuurlijk heel leuk voor specifieke omgevingen, maar wat nou als je een wereldkaart wilt hebben van jouw wereld of van de wereld waarin het avontuur zich afspeelt?
Gelukkig kan je ook veel van de besproken mogelijkheden daarvoor gebruiken, zoals de wereldkaarten uit de bestaande boeken (kijk maar eens achterin je D&D 2024 Dungeon Masters Guide!), vooraf gemaakte kaarten door anderen of je kan ze natuurlijk ook zelf tekenen, uit de losse pols of met een van de vele programma’s die daarvoor geschikt zijn. Maar er zijn ook wat alternatieven die je hiervoor kan gebruiken, zoals:
- Procedureel gegenereerde kaarten: deze kaarten worden gemaakt door een programma dat door middel van een wiskundige formule een kaart voor je genereert. Bronnen hiervoor zijn bijvoorbeeld Azgaars fantasy map generator, Donjon of Nortantis. Elke van deze bronnen gebruikt hun eigen unieke manier om kaarten te genereren en maken GEEN gebruik van AI.
- Bestaande wereldkaarten: veel fantasiewerelden, zij het uit boeken, films of spellen, hebben ook een originele wereldkaart. Deze kan je natuurlijk niet gebruiken voor commerciële doeleinden, maar voor je persoonlijke TTRPG-sessies is er geen enkel probleem met het gebruikmaken van die hele mooie kaarten die misschien wel heel goed in jouw wereld passen!
- Onze eigen wereldkaart: Misschien speelt jouw verhaal zich wel af in een alternatieve versie van onze eigen moeder aarde, waar de wereld er op een kaart grotendeels hetzelfde uitziet als de onze!
We zijn aan het einde gekomen van het artikel. Hopelijk heb je ervan genoten, heb je wat geleerd, gelachen en gehuild, en ben je geïnspireerd om jouw volgende avontuur zo spectaculair mogelijk te maken!
Bedankt voor het lezen, en tot de volgende editie van WORLDFORGE!
